May đồng phục bệnh viện tại TP.HCM: vải, form, quy chuẩn

Đồng phục bệnh viện khác đồng phục công sở ở một điểm căn bản: nó phải sống sót qua chu trình giặt hấp công nghiệp ở nhiệt độ cao, lặp lại vài trăm lần một năm. Điều đó chi phối toàn bộ lựa chọn vải, chỉ, nút và cả cách bố trí túi. Một bộ blouse đẹp mà may bằng vải và phụ liệu của đồ công sở sẽ hỏng sau vài tháng, không phải vì tay nghề mà vì chọn sai nguyên liệu ngay từ đầu.

Yêu cầu riêng của đồng phục y tế

Có bốn ràng buộc mà mọi thiết kế đồng phục bệnh viện đều phải đi qua.

• Chịu nhiệt giặt. Đồ y tế thường được giặt ở nhiệt độ cao và có thể hấp tiệt trùng. Vải phải giữ được kích thước và màu qua chu trình đó.
• Không cản trở thao tác. Bác sĩ và điều dưỡng giơ tay, cúi, xoay người liên tục. Vòng nách và độ rộng vai phải tính cho biên độ này chứ không tính cho tư thế đứng yên.
• Nhận diện được từ xa. Trong khoa cấp cứu, người nhà bệnh nhân cần phân biệt bác sĩ, điều dưỡng, hộ lý và nhân viên hành chính chỉ bằng một cái nhìn.
• Chống bám và dễ làm sạch. Vải nên có xử lý chống thấm nhẹ ở mức đủ để dịch không kịp thấm sâu trước khi lau.

Chất vải cho áo blouse và bộ scrub

Với áo blouse trắng, nhóm vải phù hợp nhất là pha polyester tỉ lệ cao với cotton, thường quanh mức 65/35 hoặc 80/20. Polyester chịu nhiệt giặt và bền màu; phần cotton còn lại cho cảm giác mềm và bớt bí. Vải cotton 100% mặc dễ chịu hơn nhưng co rút mạnh sau vài chục lần giặt nóng và ngả vàng nhanh.

Riêng màu trắng có một vấn đề kỹ thuật ít người nói: trắng của vải mới là trắng nhờ chất tăng trắng quang học. Chất này phai dần qua giặt, và tốc độ phai khác nhau giữa các lô nhuộm. Vì vậy với bệnh viện đặt số lượng lớn, việc mua trọn lô ngay từ đầu quan trọng hơn cả so với đồng phục màu — nếu không, sau một năm sẽ thấy rõ hai sắc trắng khác nhau trong cùng một khoa.

Với bộ scrub (áo và quần liền bộ dùng trong phòng mổ và các khoa lâm sàng), vải cần nhẹ hơn, có 2-3% spandex để theo cử động, và định lượng vừa phải để nhanh khô. Bộ scrub quá dày sẽ bí trong phòng mổ có đèn công suất lớn.

Chi tiết kỹ thuật thường bị bỏ sót

Nút áo. Đây là lỗi phổ biến nhất khi một nhà may quen đồ công sở chuyển sang may đồ y tế. Nút xà cừ tự nhiên và nút nhựa thường sẽ nứt hoặc biến dạng khi hấp nhiệt. Đồng phục y tế cần nút nhựa chịu nhiệt, và tốt hơn nữa là nút bấm kim loại với áo cần cởi nhanh.

Chỉ may. Chỉ cotton mục dần dưới nhiệt giặt cao. Chỉ polyester lõi bền hơn nhiều và giữ được lực căng đường may.

Đường may chịu lực. Vòng nách, đường sườn và đáy quần scrub nên may vắt sổ kèm một đường trần gia cố. Đây là ba vị trí bung chỉ nhiều nhất khi nhân viên phải cúi và với liên tục.

Túi. Túi ngực trái của blouse cần đủ sâu để bút và đèn soi không rơi khi cúi, thường 14-16 cm. Hai túi dưới nên may chìm và có gia cố ở hai góc miệng túi, vì đây là chỗ nhân viên thọc tay vào ra vài trăm lần mỗi ngày và cũng là chỗ rách đầu tiên.

Ống tay. Điều dưỡng cần rửa tay tới khuỷu nhiều lần trong ca, nên ống tay lỡ hoặc ống tay có khuy xắn là lựa chọn thực dụng hơn ống dài kín. Với blouse bác sĩ khám ngoại trú thì ống dài vẫn hợp lý.

Cổ áo scrub. Cổ chữ V là chuẩn vì khi cúi xuống bệnh nhân, cổ áo không quét vào mặt người bệnh. Đây là loại chi tiết chỉ những người từng may cho khoa lâm sàng mới nghĩ tới.

Phân tầng màu theo chức danh

Cách làm hiệu quả nhất là dùng một hệ màu nền thống nhất cho toàn viện, rồi phân biệt chức danh bằng viền cổ, viền tay hoặc màu bộ scrub. Ví dụ khung thường gặp:

• Bác sĩ: blouse trắng dài, viền cổ theo màu nhận diện của bệnh viện
• Điều dưỡng: bộ scrub màu xanh dương hoặc xanh mint, ống tay lỡ
• Kỹ thuật viên xét nghiệm và chẩn đoán hình ảnh: một tông màu riêng, thường xanh rêu hoặc xám
• Hộ lý và vệ sinh: tông màu khác biệt rõ, thường có yếm hoặc áo khoác ngắn
• Lễ tân và hành chính: đồng phục công sở tiêu chuẩn, không dùng trắng y tế

Về màu, có một lý do sinh lý cho việc phòng mổ chuộng xanh lá và xanh mint: mắt nhìn màu đỏ lâu sẽ mỏi và sinh ảo ảnh dư ảnh màu xanh lục; nền vải xanh trung hoà hiện tượng đó và giúp phẫu thuật viên đỡ mỏi mắt. Đây không phải quy ước thẩm mỹ mà là lựa chọn có cơ sở.

Câu hỏi thường gặp

Bệnh viện đông nhân sự, đo từng người có khả thi không? Có, và nên làm. Cách Mon Amie triển khai là bố trí buổi đo tại chỗ theo lịch từng khoa để không ảnh hưởng ca trực, kết hợp bộ áo mẫu theo dải size cho nhân viên thử trước khi chốt số đo. Người có vóc dáng ngoài bảng size chuẩn được cắt rập riêng, tính chung trong đơn hàng.

Số lượng tối thiểu và thời gian may? Áo blouse và bộ scrub tính theo nhóm sơ mi và quần tây, từ 20 sản phẩm. Thời gian may 4-6 tuần từ ngày duyệt mẫu; đơn tái đặt khi xưởng đã có rập và số đo thì 7-10 ngày.

Thêu tên và chức danh lên áo được không? Được, và đây là cách làm phổ biến với đồng phục y tế. Nên thêu chứ không in, vì mực in không chịu được giặt hấp nhiệt cao. Chỉ thêu phải là chỉ polyester để không mục theo thời gian.

Sau này tuyển thêm nhân sự thì may bổ sung thế nào? Xưởng lưu rập và mẫu vải kèm số lô nhuộm của đơn hàng, kèm phần vải dự phòng thoả thuận từ đầu. Với đồng phục y tế màu trắng, phần dự phòng này đặc biệt đáng giá vì trắng là màu khó khớp lại nhất giữa hai lô khác nhau.

Mon Amie làm nghề từ năm 1991 và phục vụ hơn 500 doanh nghiệp mỗi năm, trong đó có các cơ sở y tế. Với đơn hàng bệnh viện, chúng tôi xuống tận khoa xem điều kiện làm việc thật trước khi chọn vải, may bộ mẫu bằng đúng cây vải sản xuất rồi đưa cho nhân viên mặc thử trọn một ca trực trước khi ký duyệt. Đồng phục do xưởng may được bảo hành chỉnh sửa 3 năm.