May đồng phục áo thun cá sấu: hiểu vải trước khi đặt

Vải cá sấu là tên gọi dân gian ở Việt Nam của vải piqué: một kiểu dệt kim tạo bề mặt hạt nổi li ti trông như vảy. Điểm mạnh của nó không nằm ở vẻ ngoài mà ở cấu trúc: các hạt nổi tạo khoảng hở giữa da và mặt vải, giúp mồ hôi bay hơi nhanh hơn vải thun trơn cùng độ dày. Đó là lý do áo polo đồng phục gần như luôn dùng vải này. Bài viết giải thích cách chọn đúng loại cá sấu cho doanh nghiệp của quý khách.

Vải cá sấu khác vải thun trơn ở chỗ nào

Vải thun trơn (single jersey) dệt một mặt phẳng, mềm, rủ, thấm hút tốt nhưng dính vào da khi ra mồ hôi và dễ mất phom ở cổ.

Vải cá sấu dệt theo cấu trúc piqué, mặt vải dày dặn hơn và có độ đứng. Ba hệ quả thực tế:

• Thoáng hơn khi vận động: các ô hạt tạo lớp đệm không khí, mồ hôi không làm áo dán vào lưng.
• Giữ phom tốt hơn: áo mặc cả ngày vẫn phẳng, phù hợp nhân viên tiếp xúc khách hàng.
• Che khuyết điểm bề mặt: bề mặt hạt làm ánh sáng tán đi, những nếp gấp nhẹ và vệt mồ hôi mờ hơn so với vải trơn.

Đổi lại, vải cá sấu ít mềm mại hơn khi mới mặc và cần vài lần giặt để mềm ra.

Chọn thành phần sợi và định lượng

Đây là hai thông số quyết định giá và tuổi thọ chiếc áo. Khi đặt hàng, quý khách nên hỏi cụ thể hai con số này thay vì hỏi chung chung "vải tốt không".

Thành phần sợi:

• Cotton 100%: mát và thấm hút tốt nhất, mặc dễ chịu nhất. Nhược điểm là co rút sau vài lần giặt (thường 3-5%), dễ xù lông nhẹ ở vùng cọ xát, và màu xuống nhanh hơn nếu phơi nắng gắt.
• CVC (khoảng 65% cotton, 35% polyester): cân bằng nhất cho đồng phục. Vẫn thấm hút khá, ít co, giữ màu bền hơn. Đây là lựa chọn phổ biến nhất.
• TC (khoảng 35% cotton, 65% polyester): bền, ít nhăn, giá dễ chịu, nhưng bí hơn. Hợp đồng phục sự kiện, đồng phục mặc ngoài trời ngắn hạn.
• PE 100%: rẻ và bền màu nhất, nhưng bí và dễ ám mùi. Chỉ nên dùng cho áo thể thao có xử lý hút ẩm chuyên dụng.

Định lượng vải tính bằng gram trên mét vuông:

• 180-200 g/m2: mỏng, nhẹ, hợp khí hậu nóng và đơn hàng số lượng lớn ngân sách vừa.
• 210-230 g/m2: mức phổ biến nhất cho polo đồng phục công ty, dày dặn, không lộ áo lót, mặc được nhiều năm.
• 240 g/m2 trở lên: dày, sang, nhưng nóng nếu mặc ngoài trời cả ngày.

Với đơn hàng lớn, phải mua trọn lô nhuộm. Vải dệt kim rất nhạy với sai lệch giữa các mẻ nhuộm; hai mẻ khác nhau của cùng một mã màu có thể lệch nửa tông. Xếp một hàng nhân viên chụp ảnh là thấy ngay. Mon Amie tính dư vải ngay từ đầu để dành cho sửa chữa và cho nhân sự mới trong cùng lô.

Cổ áo, bo tay và các chi tiết hay hỏng trước

Áo polo đồng phục thường hỏng ở cổ trước khi hỏng ở thân. Mấy điểm cần lưu ý:

• Bo cổ dệt riêng (knit collar): cổ được dệt thành miếng riêng có viền hoàn chỉnh, đàn hồi tốt và giữ dáng lâu. Loại cắt từ vải thân rồi may viền sẽ giãn và cong mép sau vài tháng.
• Sợi spandex trong bo: bo cổ và bo tay pha 3-5% spandex sẽ hồi phục sau khi kéo giãn, đây là chi tiết phân biệt áo bền và áo mau nhão.
• Nẹp cổ (placket): nên có lớp dựng mỏng bên trong để nẹp nằm thẳng, không cuộn mép.
• Đường may vai: nên có băng viền vai (shoulder tape) chạy dọc đường vai để chống giãn khi treo móc.
• Đường lai áo: may hai kim (coverstitch) bền hơn hẳn may một kim, không bung khi kéo.
• Xẻ tà hai bên: nên có bọ chặn ở đầu đường xẻ, nếu không đường xẻ sẽ rách dần lên.

Về in và thêu: thêu bền hơn và phù hợp logo đặt ngực trái. In lụa hợp logo nhiều màu và hình lớn sau lưng. Với vải cá sấu bề mặt gồ ghề, mực in cần loại co giãn được, nếu không sẽ nứt sau vài chục lần giặt. Thêu trên vải dệt kim bắt buộc phải dùng lớp lót tan hoặc lót xé, nếu không mũi thêu sẽ kéo dúm vải.

Câu hỏi thường gặp

Áo cá sấu bị co bao nhiêu sau khi giặt? Cotton 100% chưa xử lý chống co có thể co 3-5% chiều dài sau ba lần giặt đầu. Vải CVC co ít hơn, khoảng 1-2%. Khi lên rập, Mon Amie đã tính trừ hao độ co theo từng loại vải, nên áo giao ra dài hơn số đo mong muốn một chút và về đúng phom sau vài lần giặt.

Số lượng tối thiểu để đặt may áo thun đồng phục là bao nhiêu? Áo thun đặt từ 30 chiếc. Lý do là chi phí ra rập, canh màu chỉ và làm khuôn in hoặc file thêu được chia đều cho cả lô; số lượng quá ít thì chi phí trên mỗi áo không hợp lý cho cả hai bên.

Vì sao áo bị xù lông sau vài tháng? Hiện tượng vón hạt xảy ra ở vùng cọ xát nhiều như hông, nách, mặt trong tay. Nguyên nhân thường là sợi cotton chải thô (carded) thay vì chải kỹ (combed). Sợi chải kỹ đã loại bỏ xơ ngắn nên ít xù hơn hẳn. Khi đặt hàng nên hỏi rõ vải dùng sợi chải kỹ hay chải thô.

Nên đặt bao nhiêu áo cho mỗi nhân viên? Hai đến ba chiếc cho công việc trong nhà, ba đến bốn chiếc cho công việc vận động nhiều hoặc ngoài trời. Áo có thời gian nghỉ giữa các lần mặc sẽ hồi sợi và bền hơn.

Mon Amie làm nghề từ năm 1991, xưởng hơn 1.000 m2 với hơn 80 thợ may. Với đơn áo thun, chúng tôi luôn may một chiếc mẫu hoàn chỉnh gồm cả logo để quý khách cầm trên tay, giặt thử và duyệt trước khi cắt cả lô. Thời gian sản xuất 4-6 tuần từ ngày duyệt mẫu, đơn tái đặt 7-10 ngày, bảo hành chỉnh sửa 3 năm.