Cách chọn vải may đồng phục công sở đúng và bền
Cách đọc một mã vải qua thành phần, định lượng và kiểu dệt, nhóm vải phù hợp cho từng món đồng phục, và vì sao đơn lớn bắt buộc phải mua trọn lô nhuộm.

Chọn vải may đồng phục công sở là quyết định ảnh hưởng nhiều nhất tới việc bộ đồ trông thế nào sau một năm mặc. Kiểu dáng có thể sửa, đường may có thể may lại, nhưng vải sai thì cả lô hàng hỏng. Ba thông số cần đọc trên mọi mã vải là thành phần sợi, định lượng gam trên mét vuông và kiểu dệt. Nắm được ba thông số này, quý khách sẽ hình dung khá chính xác chiếc áo sẽ mặc ra sao trước cả khi cắt.
Bốn câu hỏi trước khi mở cuốn mẫu vải
Trước khi sờ vào vải, hãy trả lời bốn câu này. Chúng loại bỏ khoảng chín mươi phần trăm các lựa chọn không phù hợp.
- Người mặc làm gì cả ngày? Ngồi bàn giấy, đứng quầy lễ tân, hay di chuyển ngoài trời. Người đứng nhiều cần vải hồi form, người ra ngoài nhiều cần vải thoáng.
- Giặt bao nhiêu lần một tuần và giặt bằng gì? Giặt máy hằng ngày thì phải có polyester pha để bền form. Giặt tay hoặc giặt khô thì mở rộng được sang vải thiên nhiên.
- Có ủi mỗi ngày được không? Nếu không, hãy loại bỏ cotton nguyên chất và lanh nguyên chất ngay từ đầu.
- Có phải mặc trong phòng lạnh hay ngoài nắng? Đây là câu quyết định định lượng vải.
Đọc một mã vải: thành phần, định lượng, kiểu dệt
Thành phần sợi cho biết cảm giác mặc. Cotton hút ẩm tốt, mát, nhưng nhăn và co từ hai tới ba phần trăm nếu chưa qua xử lý chống co. Polyester bền, giữ nếp, gần như không co, nhưng không hút ẩm nên mặc bí nếu dùng nguyên chất. Rayon hay còn gọi là viscose làm từ bột gỗ, rũ đẹp và mát như cotton nhưng yếu khi ướt. Len giữ form và hồi nếp tốt nhất trong các loại sợi, là lý do vest luôn được may bằng len hoặc len pha.
Vì vậy đồng phục hầu như luôn dùng vải pha. Sơ mi thường ở tỉ lệ khoảng sáu mươi lăm cotton trên ba mươi lăm polyester. Quần tây thường dùng polyester pha rayon vì đứng form và ít nhăn khi ngồi. Vest và ghi lê dùng len pha, tỉ lệ len càng cao thì áo càng hồi nếp tốt sau khi treo qua đêm.
Định lượng tính bằng gam trên mét vuông, cho biết vải dày hay mỏng:
- Sơ mi: khoảng một trăm mười tới một trăm bốn mươi.
- Quần tây: khoảng hai trăm ba mươi tới hai trăm tám mươi.
- Vest và ghi lê: khoảng hai trăm bốn mươi tới ba trăm hai mươi, trong đó dải hai trăm tới hai trăm bốn mươi là vải mùa nóng.
Kiểu dệt quyết định bề mặt và độ thoáng. Dệt vân điểm cho mặt vải phẳng mịn, mỏng và mát nhưng nhăn nhanh. Dệt vân chéo có đường gân xiên, ít nhăn và rũ đẹp hơn. Dệt vân đoạn tạo mặt bóng, dùng cho lót áo và trang phục tiệc. Dệt kim co giãn tự nhiên, dùng cho áo thun và áo polo.
Nhóm vải cho từng món trong bộ đồng phục
Sơ mi. Vải kate là loại pha cotton với polyester, phổ biến nhất ở Việt Nam vì bền màu, ít nhăn và giá hợp lý cho đơn số lượng. Vải poplin cotton mịn hơn, mặc mát hơn nhưng phải ủi. Oxford dày dặn và thoáng, hợp môi trường thoải mái. Chambray dệt từ sợi màu và sợi trắng đan xen, cho hiệu ứng bề mặt nhẹ như denim mỏng, hợp với đồng phục ngành sáng tạo và quán cà phê.
Quần tây và chân váy. Polyester pha rayon là lựa chọn tiêu chuẩn. Len pha cho quần đi kèm vest. Vải dày dặn có độ đàn hồi nhẹ nếu người mặc phải di chuyển nhiều.
Vest, ghi lê và áo khoác. Len pha, dệt thưa cho mùa nóng. Len pha mohair nếu cần độ bóng nhẹ cho trang phục sự kiện.
Áo thun và polo. Vải dệt kim cotton hoặc cotton pha. Sợi càng xoắn kỹ thì mặt vải càng ít xù sau nhiều lần giặt.
Áo trong và trang phục lễ tân nữ. Voan mỏng và rũ, dùng cho lớp phủ hoặc chi tiết trang trí, không dùng làm lớp chính vì mỏng và dễ móc sợi. Tơ tằm rất đẹp và mát nhưng bị úa màu ở vùng tiếp xúc mồ hôi, nên thường dành cho trang phục sự kiện chứ không dùng cho đồng phục mặc hằng ngày.
Trọn lô nhuộm — điều bắt buộc với đơn lớn
Đây là chi tiết mà bên đặt hàng hay bỏ qua và sau đó phải trả giá. Vải nhuộm theo từng mẻ, và hai mẻ cùng một mã màu vẫn có thể lệch nhau một chút do nhiệt độ, thời gian và độ pH của bể nhuộm. Đặt riêng một chiếc áo thì không ai nhận ra. Nhưng khi ba mươi người đứng thành hàng chụp ảnh, hai sắc độ khác nhau hiện ra rất rõ.
Vì vậy với đơn lớn, chúng tôi mua trọn lô nhuộm ngay từ đầu, tính đủ cho toàn bộ nhân sự cộng thêm phần dự phòng cho người mới và cho việc sửa chữa về sau. Phần vải dự phòng này được giữ lại tại xưởng, nên khi công ty tuyển thêm người thì bộ đồng phục mới vẫn cùng màu tuyệt đối với phần còn lại.
Thử vải trước khi cắt cả lô
Bốn phép thử đơn giản có thể làm ngay tại showroom với một mảnh vải mẫu:
- Thử nhăn: nắm chặt vải trong lòng bàn tay khoảng mười giây rồi thả ra. Nếp còn hằn sâu nghĩa là áo sẽ nhăn sau nửa buổi ngồi.
- Thử hồi form: kéo vải theo đường chéo rồi thả. Vải tốt trở lại nguyên trạng, vải kém giữ lại vết giãn.
- Thử độ khít: soi mảnh vải ngược sáng. Thấy nhiều khoảng trống nghĩa là vải thoáng nhưng cũng dễ lộ khi may màu sáng.
- Thử phai màu: xát một mảnh vải trắng ẩm lên mặt vải màu. Nếu vải trắng ăn màu thì lô hàng sẽ phai sang các món khác khi giặt chung.
Ngoài ra, độ bền màu của vải được đánh giá theo thang từ một tới năm với các tác nhân giặt, mồ hôi, ma sát và ánh sáng. Với đồng phục mặc hằng ngày, nên yêu cầu nhà cung cấp vải cho mức từ bốn trở lên.
Câu hỏi thường gặp
Vải nhiều cotton có luôn tốt hơn vải pha polyester không? Không. Cotton mặc mát và thấm hút tốt hơn, nhưng nhăn nhiều, co sau giặt và bạc màu nhanh hơn. Với đồng phục giặt máy mỗi ngày và không ai ủi, vải pha giữ được vẻ chỉn chu lâu hơn hẳn. Chúng tôi thường chọn tỉ lệ pha để cân bằng giữa cảm giác mặc và độ bền, chứ không chạy theo tỉ lệ cotton cao nhất.
Làm sao biết vải đã xử lý chống co? Hỏi thẳng nhà cung cấp và yêu cầu ghi vào hợp đồng. Nếu không có thông tin, cách chắc chắn nhất là giặt thử một mảnh mẫu rồi đo lại kích thước. Với vải chưa xử lý, thợ phải cộng thêm cữ vào rập để bù độ co, nếu không cả lô sẽ ngắn lại sau vài lần giặt.
Vải đắt hơn có nghĩa là bền hơn không? Không hẳn. Giá vải phần lớn phản ánh độ mảnh của sợi và độ mịn của mặt vải, chứ không phản ánh độ bền. Sợi mảnh cho vải mịn đẹp nhưng lại yếu hơn trước ma sát. Với đồng phục mặc mỗi ngày, loại vải ở dải trung bình thường bền hơn loại cao cấp nhất.
Tại Mon Amie, quý khách được xem và sờ vải thật tại showroom trước khi chốt, không chọn qua ảnh. Sau khi thống nhất mã vải, xưởng may một bộ mẫu để mặc thử trong điều kiện làm việc thật, rồi mới đặt trọn lô nhuộm và cắt cho toàn bộ đội ngũ. Số đo từng người được lưu lại cho các lần đặt sau, và trang phục được chỉnh sửa trong ba năm kể từ ngày giao.

