Đồng phục không chỉ là đồng phục: nghề may nhìn từ bên trong

Bộ đồng phục là thứ nhân viên của quý khách mặc tám tiếng mỗi ngày, và là thứ khách hàng của quý khách nhìn thấy đầu tiên. Nhưng chất lượng của nó không nằm ở logo thêu hay ở mẫu thiết kế trên bản vẽ, mà nằm ở những quyết định không ai thấy: cắt theo canh sợi nào, mua vải từ mấy lô nhuộm, chừa đường may bao nhiêu. Bài viết này kể lại những quyết định đó theo đúng thứ tự chúng diễn ra trong xưởng.

Khâu vải: quyết định đầu tiên và tốn kém nhất

Khi nhận một đơn đồng phục, việc đầu tiên không phải vẽ mẫu mà là chốt số lượng cuối cùng. Lý do là lô nhuộm.

Vải công nghiệp được nhuộm theo từng mẻ. Hai mẻ khác nhau của cùng một mã vải, cùng một nhà dệt, cùng một công thức màu, vẫn cho ra sắc độ lệch nhau khoảng nửa tông. Sự lệch này không nhìn thấy khi cầm hai mẫu nhỏ trong tay, cũng không thấy khi một người mặc. Nó chỉ hiện ra khi ba mươi người đứng chung dưới ánh đèn hội trường, và lúc đó thành từng mảng đậm nhạt rõ rệt.

Vì vậy nguyên tắc là mua trọn lô nhuộm cho toàn đơn hàng, cộng thêm một tỉ lệ dự phòng cho nhân sự tuyển mới trong năm. Khách thường ngạc nhiên khi chúng tôi khuyên đặt dư, nhưng một năm sau, khi cần bổ sung mười bộ cho người mới mà lô cũ đã hết, thì mười bộ đó sẽ khác màu với toàn bộ phần còn lại.

Việc thứ hai là kiểm vải nhập kho. Toàn bộ cây vải được xả ra và soi dưới đèn để tìm lỗi dệt: sợi thưa, sọc chạy, đốm nhuộm. Những đoạn lỗi được đánh dấu để thợ cắt né ra, chứ không phải cắt bừa rồi đổ cho nhà dệt sau này.

Khâu cắt: canh sợi và đường chừa

Mọi chi tiết của một chiếc áo phải được cắt đúng chiều canh sợi dọc. Cắt lệch canh là cách tiết kiệm vải rất hiệu quả, có thể giảm vài phần trăm định mức trên cả đơn hàng. Nhưng chiếc áo cắt lệch canh sẽ xoắn nhẹ sau vài lần giặt, tà áo bên cao bên thấp, và không có cách nào sửa được. Đây là lỗi phổ biến nhất ở hàng đồng phục giá thấp, và cũng là lỗi mà khách chỉ phát hiện sau ba tháng, khi đã quá muộn.

Đường chừa là quyết định thứ hai. Với đồng phục doanh nghiệp, nhân sự thay đổi cân nặng là chuyện chắc chắn xảy ra. Đường chừa ở sườn áo, sườn quần và cạp quần phải đủ rộng để nới về sau, nhưng không được rộng đến mức tạo gờ cộm khi ủi phẳng. Chúng tôi chừa đủ để chỉnh trong biên độ tăng giảm 5 đến 7 kg, tức là gần như toàn bộ biến động thực tế trong vòng ba năm.

Khâu may: những chi tiết có lý do nghề

Nhiều chi tiết trên đồng phục trông như trang trí nhưng thật ra sinh ra từ công việc cụ thể.

• Áo bếp hai hàng khuy. Khi mặt trước bị dây dầu mỡ giữa ca, người bếp lật vạt áo sang bên kia và cài vào hàng khuy thứ hai, mặt sạch quay ra ngoài. Đây là giải pháp có từ khi bếp chuyên nghiệp thành hình, không phải kiểu dáng thời trang.
• Ghi lê thay cho vest ba mảnh. Ở khí hậu Việt Nam, mặc đủ ba lớp giữa trời 34 độ là chuyện không ai chịu nổi. Ghi lê cho phép nhân viên cởi áo vest ngoài mà vẫn giữ được vẻ chỉn chu, nên với đồng phục lễ tân hay nhà hàng, ghi lê thường thực tế hơn.
• Nẹp gấu quần và đường may kép. Ở vị trí chịu lực như đũng quần và nách áo, đường may kép hoặc vắt sổ ba chỉ giúp kéo dài tuổi thọ đáng kể so với đường may đơn. Đây là chỗ hàng giá thấp cắt giảm được nhiều nhất và cũng hỏng trước nhất.

Câu hỏi thường gặp

Số lượng tối thiểu để đặt đồng phục là bao nhiêu? Vest và ghi lê nhận từ 5 bộ, sơ mi và quần tây từ 20 sản phẩm, áo thun từ 30 sản phẩm. Mức tối thiểu này gắn với định mức lô nhuộm và chi phí lên rập, không phải quy định tùy tiện.

Thời gian may bao lâu? 4 đến 6 tuần tính từ ngày quý khách duyệt mẫu. Đơn tái đặt theo rập và thông số đã lưu chỉ mất 7 đến 10 ngày, đây là lý do chúng tôi lưu hồ sơ của từng doanh nghiệp thay vì làm lại từ đầu mỗi năm.

Có may mẫu trước khi sản xuất hàng loạt không? Có. Mẫu thật được may đúng vải, đúng kiểu và mặc thử trên người thật, không chỉ xem trên bản vẽ. Nhiều vấn đề như tay áo vướng khi thao tác hoặc cổ áo bó khi cúi chỉ lộ ra trên mẫu thật.

Đồng phục có được bảo hành không? Có, chúng tôi bảo hành chỉnh sửa 3 năm. Trong thời gian này, nhân sự tăng giảm cân trong biên độ thông thường đều được chỉnh lại cho vừa.

Mon Amie làm nghề từ năm 1991, có xưởng hơn 1.000 m2 tại 80-82-84 Đường 3/2, Quận 10 với hơn 80 thợ may làm việc trực tiếp, và mỗi năm phục vụ hơn 500 doanh nghiệp. Chúng tôi tự sản xuất thay vì đặt gia công bên ngoài, vì những quyết định nói trên chỉ kiểm soát được khi người ra quyết định đứng ngay cạnh bàn cắt.